Zacznijmy od cytatu: <\/span>„Kupowali\u015bmy cz\u0119sto od niego jakie\u015b prace, bardziej by mu sprawi\u0107 przyjemno\u015b\u0107, bo wzbudza\u0142 nasz\u0105 lito\u015b\u0107” (Pierre Delarue-Nouvelliere).<\/em><\/p>\n

$\"Eugene$
Eugene Atget, fot: Bernice Abbott<\/em><\/p><\/div>\n
Do\u015b\u0107 mocne te s\u0142owa, jak na raczej zapomnianego rysownika, pokazuj\u0105 niespecjalnie wysok\u0105 pozycj\u0119 jaka mia\u0142 Atget w \u015bwiatku paryskim. Dlaczego tak, by\u0142o mo\u017cna si\u0119 tylko domy\u015bla\u0107. „G\u0142\u00f3wne nurty marksizmu…” Leszka Ko\u0142akowskiego rozpoczyna zdanie: „Marks by\u0142 filozofem niemieckim” <\/em>parafrazuje on zreszt\u0105 Jules Micheleta rozpoczynaj\u0105cego swe wyk\u0142ady z historii brytyjskiej s\u0142owami: „Messieurs, <\/em>Anglia jest wysp\u0105<\/em><\/em>„<\/em>… Wi\u0119c maj\u0105c dobrych poprzednik\u00f3w zacznijmy: \u201eAtget by\u0142 fotografem francuskim\u201d<\/em>.<\/p>\n
To zobowi\u0105zuje, to narzuca pewien obowi\u0105zkowy \u201estarokontynentalny\u201d styl my\u015blenia… Troch\u0119 napuszony, zawsze z drugim dnem, zawsze z kolejn\u0105 teori\u0105 na kolejny temat… Atget za\u015b by\u0142 fotografem kt\u00f3ry po prostu fotografowa\u0142. Konsekwentnie, precyzyjnie, metodycznie, planowo.<\/p>\n
W 1920 roku napisa\u0142: „Mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce posiadam ca\u0142y stary Pary\u017c<\/em>„. Niewiele wiemy o jego \u017cyciu wi\u0119c niewiele te\u017c wiemy jak si\u0119 z nim boryka\u0142. Po trosze marynarz, po trosze aktor (pono\u0107 kiepski), rysownik, malarz… W ko\u0144cu wykonuj\u0105c na zam\u00f3wienie „dokumenty dla artyst\u00f3w” mocno i na zawsze sam siebie okre\u015bli\u0142, jako skromnego rzemie\u015blnika – dokumentalisty. St\u0105d pewnie ta niewysoka pozycja w \u015bwiatku paryskim. Zosta\u0142 doceniony, co wydaje si\u0119 jasne, przez Amerykan\u00f3w (to ich cholerne zami\u0142owanie do realizmu), a pozosta\u0142 niezauwa\u017cany przez Francuz\u00f3w. Ci ostatni to nawet byli troszk\u0119 jakby zadziwieni i zniesmaczeni tym ameryka\u0144skim szuraniem i odkrywaniem Atgeta.<\/p>\n
$\"2.$
2. Eugene Atget, fot: Bernice Abbott<\/p><\/div>\n
Plener paryski jako jemu po\u015bwi\u0119cony hommage. Niebezpiecze\u0144stwo polega na \u0142atwo\u015bci imitacji. Wydeptane oczywisto\u015bci proponowane na prawo i lewo przez (zapewne bardzo dobrych) fotograf\u00f3w s\u0105 jak bol\u0105cy lekko z\u0105b: nie mo\u017cna przecie\u017c pr\u00f3bowa\u0107 mierzy\u0107 up\u0142ywu czasu wykonuj\u0105c kopie fotografii Atgeta (oczywi\u015bcie tylko tych kt\u00f3re si\u0119 z powodu r\u00f3\u017cnych kolei losu jako\u015b kopiowa\u0107 da) – internet jest pe\u0142en takich pr\u00f3b.<\/p>\n
Wielka maestria adekwatnych obiektyw\u00f3w, apertur. Pewnie r\u00f3wnie wielki trud poszukiwa\u0144 miejsca i naiwnego postarzania wykonanych fotografii – musz\u0105 by\u0107 czarno-bia\u0142e. Atrakcyjne zestawianie orygina\u0142u i kopii nachalnie narzuca my\u015bl: tak by\u0142o, a tak jest, albo: o patrzcie: tak przemija \u015bwiat. Sentymentalna melancholia. Pod\u0105\u017caj\u0105c t\u0105 drog\u0105, to (opr\u00f3cz kopiowania kopist\u00f3w) dowiedliby\u015bmy naszego niezbyt wysokiego mniemania o samych fotografiach Atgeta. Sprowadziliby\u015bmy je do p\u0142asko\u015bci dokumentu nieistniej\u0105cego ju\u017c \u015bwiata.<\/p>\n
Jak wi\u0119c dzia\u0142a\u0107? Sprawa jest niejasna. Istnieje bowiem pytanie na kt\u00f3re przed jakimkolwiek dzia\u0142aniem musz\u0119 sobie odpowiedzie\u0107. Ci\u0105gle nie wiem co mnie w atgetowych zdj\u0119ciach poci\u0105ga? Czy te oczywisto\u015bci \u201eto by\u0142o\u201d, czy (dzisiejsze) oczywisto\u015bci surrealno\u015bci pozornie normalnej przestrzeni? A mo\u017ce absolutnie nic mnie w nich nie poci\u0105ga, w og\u00f3le ich nie lubi\u0119 a tym co mnie bez reszty intryguje, fascynuje, poch\u0142ania u Atgeta to sam Atget a raczej fotografia B. Abbott: stary cz\u0142owiek, nieprzystaj\u0105cy do otaczaj\u0105cej go realno\u015bci i \u2013 co gorsza \u2013 zdaj\u0105cy sobie z tego spraw\u0119.<\/p>\n
Kwintesencja rezygnacji i zm\u0119czenia. Dziwnym – na zdj\u0119ciach studyjnych niespotykanym \u2013 ruchem jakby sugerowa\u0142 nam, \u017ce stara si\u0119 ju\u017c st\u0105d wyj\u015b\u0107, \u017ce on ju\u017c sobie chcia\u0142by p\u00f3j\u015b\u0107, \u017ce nic tu po nim, \u017ce on wie, \u017ce zawadza \u2013 tylko nie mo\u017ce, nie ma ju\u017c si\u0142y.Dziwny samotny (ale sk\u0105d ja to wiem?) cz\u0142owiek przed kt\u00f3rym ju\u017c nic nie ma. Nic mu nie pozosta\u0142o i nic si\u0119 w jego \u017cyciu ju\u017c nie wydarzy. Cz\u0142owiek ten kt\u00f3ry w gruncie rzeczy nie \u017cyje.<\/p>\n
Bez w\u0105tpienia wiem, \u017ce to w\u0142a\u015bnie to zdj\u0119cie, a raczej ta sytuacja na mnie \u201ewymusza\u201d fascynacje fotografiami Atgeta, za\u015b do prostych dokument\u00f3w dodaje zupe\u0142nie inn\u0105 realno\u015b\u0107. Zdj\u0119cie np. ulicy Saint-Medard jest bardzo dobrze wykadrowane ma klimat, nastr\u00f3j (zw\u0142aszcza teraz, po latach), ale je\u017celi popatrzymy na t\u0119 fotografi\u0119 jednocze\u015bnie my\u015bl\u0105c o tym najwa\u017cniejszym \u2013 portrecie wykonanym przez Abbott: Atget par\u0119 dni przed \u015bmierci\u0105 (teraz to wiemy), dopiero wtedy dzie\u0142o b\u0119dzie kompletne. Nie mog\u0119 i nie chce oddzieli\u0107 tych dw\u00f3ch \u015bwiat\u00f3w. Dualizm by\u0142o \u2013 jest, autor \u2013 dzie\u0142o, podmiot \u2013 przedmiot scala si\u0119 tutaj wyj\u0105tkowo trwale. A mo\u017ce nigdy nie by\u0142o \u017cadnego dualizmu?<\/p>\n
Zadanie wi\u0119c mamy trudne za\u015b sprawa dalej niejasna \u2013 cho\u0107 w sumie normalna i dla cz\u0142owieka serio podchodz\u0105cego do jakiegokolwiek medium tw\u00f3rczego, oczywista… Pozostaje nam tylko niepewno\u015b\u0107: uda si\u0119, czy te\u017c nie – wgry\u017a\u0107 w przestrze\u0144, zrozumie\u0107 j\u0105, polubi\u0107 b\u0105d\u017a kopn\u0105\u0107 ale jako\u015b by\u0107 bardzo blisko niej. Tak, by\u015bmy przestali by\u0107 turystami na tym \u015bwiecie, w tym \u017cyciu.<\/p>\n
Tak by kto\u015b ogl\u0105daj\u0105c nasze zdj\u0119cia nie odrywa\u0142 wykonanych przez nas obraz\u00f3w na papierku od naszych my\u015bli czy l\u0119k\u00f3w, bo w\u0142a\u015bnie w nich a nie w takim czy innym zdj\u0119ciu \u201etoczy si\u0119 \u015bwiat\u201d.<\/p>\n
Mo\u017ce \u201etak naprawd\u0119\u201d istniej\u0105 rzeczy za du\u017ce by mog\u0142y si\u0119 zmie\u015bci\u0107 w codzienno\u015bci\u00a0wi\u0119c tylko one zmie\u015bci\u0107 si\u0119 pr\u00f3buj\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zacznijmy od cytatu: „Kupowali\u015bmy cz\u0119sto od niego jakie\u015b prace, bardziej by mu sprawi\u0107 przyjemno\u015b\u0107, bo wzbudza\u0142 nasz\u0105 lito\u015b\u0107” (Pierre Delarue-Nouvelliere). Do\u015b\u0107 mocne te s\u0142owa, jak na raczej zapomnianego …<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[27,9,3],"tags":[100,60,103,102,250],"class_list":["post-565","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dogeniuszanie","category-plener-fotograficzny","category-warsztaty-fotograficzne-org","tag-abbott","tag-czarno-biale","tag-eugene-atget","tag-paryz","tag-plener-fotograficzny"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/565","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=565"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/565\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":616,"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/565\/revisions\/616"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=565"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=565"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsztaty-fotograficzne.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=565"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}